Mặt trận Triệu Phong phát động xây dựng và thực hiện mô hình “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang”
- Thứ năm - 28/04/2022 20:59
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Trong những năm qua, dưới sự lãnh đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp, sự vào cuộc của Mặt trận, các ban, ngành, đoàn thể và quần chúng Nhân dân nên việc thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang trên địa bàn huyện có nhiều tín hiệu tích cực, góp phần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, làm nền tảng “tinh thần” và là động lực cho sự phát triển kinh tế, xã hội của địa phương.
Thôn Lưu Nghĩa, xã Triệu Long, huyện Triệu Phong tổ chức Lễ ra mắt “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang”. Ảnh Thế Nam
Trong những năm qua, dưới sự lãnh đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp, sự vào cuộc của Mặt trận, các ban, ngành, đoàn thể và quần chúng Nhân dân nên việc thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang trên địa bàn huyện có nhiều tín hiệu tích cực, góp phần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, làm nền tảng “tinh thần” và là động lực cho sự phát triển kinh tế, xã hội của địa phương.
Từ thực trạng hiện nay
Các cấp, các ngành phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể, tổ chức xã hội quản lý, hướng dẫn việc cưới, việc tang đảm bảo đúng nghi lễ, hình thức phù hợp, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, phát huy được các giá trị văn hoá truyền thống tốt đẹp của dân tộc, góp phần nâng cao chất lượng phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”; cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” và thực hiện chiến lược “Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc” theo tinh thần Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp. Việc cưới được đơn giản hóa về thủ tục, tổ chức trang trọng, tiết kiệm, phù hợp với thuần phong, mỹ tục và điều kiện kinh tế của gia đình. Các hủ tục lạc hậu trong việc tang cơ bản đã được loại bỏ như: không để linh cữu tại nhà quá lâu; không cử nhạc tang quá giờ quy định… Việc quy hoạch, quản lý và đầu tư nâng cấp, chỉnh trang nghĩa trang được quan tâm đầu tư. Việc chôn cất tại nghĩa trang được thực hiện theo đúng quy định…
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, vẫn còn những tồn tại, hạn chế như: Việc thực hiện một số quy định tại Quyết định số: 43/2019/QĐ-UBND ngày 25 tháng 10 năm 2019 của UBND tỉnh Quảng Trị về việc ban hành Quy định thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang trên địa bàn tỉnh Quảng Trị chưa được đầy đủ, nghiêm túc. Tình hình tổ chức việc cưới, việc tang còn phô trương, không phù hợp với thuần phong, mỹ tục của dân tộc, gây tốn kém, phiền phức, ăn uống linh đình, nhiều ngày, nhiều nơi, mời nhiều khách; tình trạng mở loa đài công suất lớn, quá giờ quy định vẫn còn diễn ra… Một số cán bộ, đảng viên chưa thực sự gương mẫu, tổ chức đám cưới còn mời khách tràn lan, tổ chức ăn uống nhiều ngày, gây dư luận không tốt trong Nhân dân. Đối với việc tang, thời gian phúng viếng ở một số đám tang còn kéo dài, việc rải tiền, rải vàng mã trên đường đưa tang làm tốn kém và ô nhiễm môi trường; việc ganh đua xây cất mồ mả gây lãng phí tiền của, công sức vẫn còn diễn ra và có chiều hướng gia tăng.
Đến mô hình điểm ở các khu dân cư
Trước thực trạng đó, thực hiện chỉ đạo của Ban Thường vụ Huyện ủy, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện đã ban hành Kế hoạch số 01/KH-MTTQ-BTT ngày 18/02/2022 về phát động xây dựng và thực hiện “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang” trên địa bàn huyện năm 2022 với mục đích nhằm triển khai thực hiện có hiệu quả các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước và Quyết định số: 43/2019/QĐ-UBND, ngày 25 tháng 10 năm 2019 của UBND tỉnh Quảng Trị về việc ban hành Quy định thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang trên địa bàn tỉnh Quảng Trị. Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy Đảng, chính quyền, cán bộ, công chức, viên chức, đảng viên và Nhân dân về ý thức chấp hành, thực hiện Quyết định của UBND tỉnh nhằm khắc phục những yếu kém, khuyết điểm; kiên quyết phê phán các trường hợp vi phạm, giữ gìn các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp, ngăn chặn và đẩy lùi các hủ tục, mê tín dị đoan; các tệ nạn xã hội trong việc cưới, việc tang, lễ hội; góp phần ổn định an ninh trật tự, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển.
Năm 2022, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện yêu cầu mỗi xã, thị trấn lựa chọn khu dân cư phù hợp với điều kiện và tình hình thực tế để tổ chức phát động ít nhất 01 mô hình điểm xây dựng và thực hiện “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang”, sau đó nhân rộng đến các khu dân cư còn lại trong những năm tiếp theo. Là mô hình lần đầu được triển khai trên địa bàn huyện, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện đã thống nhất chọn xã Triệu Sơn và xã Triệu Long là 02 đơn vị tổ chức phát động điểm để Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam các xã trong khu vực tham dự, rút kinh nghiệm tổ chức phát động ở địa phương mình trong thời gian tới.
Ngày 25/4/2022, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Triệu Sơn đã chỉ đạo, hướng dẫn tổ chức phát động điểm tại khu dân cư Linh Chiểu; ngày 28/4/2022, xã Triệu Long phát động tại khu dân cư Lưu Nghĩa. Việc phát động đã diễn ra trong không khí hân hoan, phấn khởi của cán bộ và Nhân dân đang thi đua lập nhiều thành tích chào mừng kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng huyện Triệu Phong (29/4/1972 - 29/4/2022), 47 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2022 gắn với 50 năm Ngày giải phóng tỉnh Quảng Trị (01/5/1972 – 01/5/2022).
Lần đầu tiên mô hình được MTTQ các cấp chủ trì tổ chức phát động trên địa bàn huyện tuy còn nhiều bỡ ngỡ, khó khăn trong điều kiện kinh phí, thời tiết, dịch bệnh đang còn diễn biến phức tạp… nhưng những thành công bước đầu của 02 mô hình điểm tại Linh Chiểu, Triệu Sơn và Lưu Nghĩa, Triệu Long là nguồn động lực, kinh nghiệm quan trọng cho việc tổ chức phát động trong thời gian tới.
Những kinh nghiệm và giải pháp
Để đổi mới, khắc phục những hạn chế, tồn tại, hướng tới xây dựng và thực hiện có hiệu quả, bền vững mô hình “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang” trên địa bàn huyện, cần tập một số giải pháp trọng tâm sau:
Thứ nhất, tăng cường công tác tuyên truyền về những chủ trương, chính sách của của Đảng, pháp luật của Nhà nước và quy định của tỉnh, của huyện về xây dựng “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang”. Trọng tâm là Quyết định số: 43/2019, ngày 25 tháng 10 năm 2019 của UBND tỉnh Quảng Trị về việc ban hành Quy định thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang trên địa bàn tỉnh Quảng Trị; Kế hoạch số 01 ngày 18/02/2022 của Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện về phát động xây dựng và thực hiện mô hình “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang”.
Thứ hai, tổ chức lễ cưới trang trọng, vui tươi, lành mạnh; lễ tang chu đáo, trang nghiêm, tiết kiệm. Tăng cường hướng dẫn, kiểm tra việc tổ chức thực hiện quy định về nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang gắn với thực hiện hương ước, quy ước và công nhận danh hiệu gia đình văn hóa, làng văn hóa.
Thứ ba, thường xuyên kiểm tra, giám sát cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức trong việc gương mẫu chấp hành các quy định về “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang”. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật về an ninh trật tự, an toàn giao thông, bài trừ mê tín dị đoan, những hủ tục lạc hậu khi thực hiện việc cưới, việc tang.
Thứ tư, kịp thời biểu dương những cá nhân, tập thể thực hiện tốt, đồng thời phê phán những biểu hiện tiêu cực, những hành vi vi phạm quy định về thực hiện “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang” gắn với bình xét và công nhận danh hiệu “Gia đình văn hóa”.
Thứ năm, Ban Công tác Mặt trận khu dân cư và các tổ chức thành viên trong thôn tăng cường tuyên truyền, vận động đoàn viên, hội viên và Nhân dân tích cực thực hiện các quy định của Đảng và Nhà nước, của tỉnh, của huyện về nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang; chú trọng công tác giám sát và phản biện xã hội; phát huy vai trò người đứng đầu cấp ủy, trưởng thôn, hội chủ làng, trưởng tộc, người có uy tín trong cộng đồng dân cư, dòng họ...; lồng ghép nội dung mô hình thực hiện “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang” vào các cuộc vận động, các phong trào thi đua của địa phương, quê hương, đất nước.
Hy vọng rằng, với sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp trên địa bàn huyện, sự vào cuộc đồng bộ của hệ thống MTTQ và các thành viên, sự đồng lòng, ủng hộ của Nhân dân, mô hình sẽ thành công và lan tỏa trong cộng đồng, góp phần xây dựng quê hương ngày càng phát triển, văn minh và hiện đại.
Từ thực trạng hiện nay
Các cấp, các ngành phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể, tổ chức xã hội quản lý, hướng dẫn việc cưới, việc tang đảm bảo đúng nghi lễ, hình thức phù hợp, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, phát huy được các giá trị văn hoá truyền thống tốt đẹp của dân tộc, góp phần nâng cao chất lượng phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”; cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” và thực hiện chiến lược “Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc” theo tinh thần Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp. Việc cưới được đơn giản hóa về thủ tục, tổ chức trang trọng, tiết kiệm, phù hợp với thuần phong, mỹ tục và điều kiện kinh tế của gia đình. Các hủ tục lạc hậu trong việc tang cơ bản đã được loại bỏ như: không để linh cữu tại nhà quá lâu; không cử nhạc tang quá giờ quy định… Việc quy hoạch, quản lý và đầu tư nâng cấp, chỉnh trang nghĩa trang được quan tâm đầu tư. Việc chôn cất tại nghĩa trang được thực hiện theo đúng quy định…
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, vẫn còn những tồn tại, hạn chế như: Việc thực hiện một số quy định tại Quyết định số: 43/2019/QĐ-UBND ngày 25 tháng 10 năm 2019 của UBND tỉnh Quảng Trị về việc ban hành Quy định thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang trên địa bàn tỉnh Quảng Trị chưa được đầy đủ, nghiêm túc. Tình hình tổ chức việc cưới, việc tang còn phô trương, không phù hợp với thuần phong, mỹ tục của dân tộc, gây tốn kém, phiền phức, ăn uống linh đình, nhiều ngày, nhiều nơi, mời nhiều khách; tình trạng mở loa đài công suất lớn, quá giờ quy định vẫn còn diễn ra… Một số cán bộ, đảng viên chưa thực sự gương mẫu, tổ chức đám cưới còn mời khách tràn lan, tổ chức ăn uống nhiều ngày, gây dư luận không tốt trong Nhân dân. Đối với việc tang, thời gian phúng viếng ở một số đám tang còn kéo dài, việc rải tiền, rải vàng mã trên đường đưa tang làm tốn kém và ô nhiễm môi trường; việc ganh đua xây cất mồ mả gây lãng phí tiền của, công sức vẫn còn diễn ra và có chiều hướng gia tăng.
Đến mô hình điểm ở các khu dân cư
Trước thực trạng đó, thực hiện chỉ đạo của Ban Thường vụ Huyện ủy, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện đã ban hành Kế hoạch số 01/KH-MTTQ-BTT ngày 18/02/2022 về phát động xây dựng và thực hiện “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang” trên địa bàn huyện năm 2022 với mục đích nhằm triển khai thực hiện có hiệu quả các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước và Quyết định số: 43/2019/QĐ-UBND, ngày 25 tháng 10 năm 2019 của UBND tỉnh Quảng Trị về việc ban hành Quy định thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang trên địa bàn tỉnh Quảng Trị. Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy Đảng, chính quyền, cán bộ, công chức, viên chức, đảng viên và Nhân dân về ý thức chấp hành, thực hiện Quyết định của UBND tỉnh nhằm khắc phục những yếu kém, khuyết điểm; kiên quyết phê phán các trường hợp vi phạm, giữ gìn các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp, ngăn chặn và đẩy lùi các hủ tục, mê tín dị đoan; các tệ nạn xã hội trong việc cưới, việc tang, lễ hội; góp phần ổn định an ninh trật tự, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển.
Năm 2022, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện yêu cầu mỗi xã, thị trấn lựa chọn khu dân cư phù hợp với điều kiện và tình hình thực tế để tổ chức phát động ít nhất 01 mô hình điểm xây dựng và thực hiện “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang”, sau đó nhân rộng đến các khu dân cư còn lại trong những năm tiếp theo. Là mô hình lần đầu được triển khai trên địa bàn huyện, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện đã thống nhất chọn xã Triệu Sơn và xã Triệu Long là 02 đơn vị tổ chức phát động điểm để Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam các xã trong khu vực tham dự, rút kinh nghiệm tổ chức phát động ở địa phương mình trong thời gian tới.
Ngày 25/4/2022, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Triệu Sơn đã chỉ đạo, hướng dẫn tổ chức phát động điểm tại khu dân cư Linh Chiểu; ngày 28/4/2022, xã Triệu Long phát động tại khu dân cư Lưu Nghĩa. Việc phát động đã diễn ra trong không khí hân hoan, phấn khởi của cán bộ và Nhân dân đang thi đua lập nhiều thành tích chào mừng kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng huyện Triệu Phong (29/4/1972 - 29/4/2022), 47 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2022 gắn với 50 năm Ngày giải phóng tỉnh Quảng Trị (01/5/1972 – 01/5/2022).
Lần đầu tiên mô hình được MTTQ các cấp chủ trì tổ chức phát động trên địa bàn huyện tuy còn nhiều bỡ ngỡ, khó khăn trong điều kiện kinh phí, thời tiết, dịch bệnh đang còn diễn biến phức tạp… nhưng những thành công bước đầu của 02 mô hình điểm tại Linh Chiểu, Triệu Sơn và Lưu Nghĩa, Triệu Long là nguồn động lực, kinh nghiệm quan trọng cho việc tổ chức phát động trong thời gian tới.
Những kinh nghiệm và giải pháp
Để đổi mới, khắc phục những hạn chế, tồn tại, hướng tới xây dựng và thực hiện có hiệu quả, bền vững mô hình “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang” trên địa bàn huyện, cần tập một số giải pháp trọng tâm sau:
Thứ nhất, tăng cường công tác tuyên truyền về những chủ trương, chính sách của của Đảng, pháp luật của Nhà nước và quy định của tỉnh, của huyện về xây dựng “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang”. Trọng tâm là Quyết định số: 43/2019, ngày 25 tháng 10 năm 2019 của UBND tỉnh Quảng Trị về việc ban hành Quy định thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang trên địa bàn tỉnh Quảng Trị; Kế hoạch số 01 ngày 18/02/2022 của Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện về phát động xây dựng và thực hiện mô hình “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang”.
Thứ hai, tổ chức lễ cưới trang trọng, vui tươi, lành mạnh; lễ tang chu đáo, trang nghiêm, tiết kiệm. Tăng cường hướng dẫn, kiểm tra việc tổ chức thực hiện quy định về nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang gắn với thực hiện hương ước, quy ước và công nhận danh hiệu gia đình văn hóa, làng văn hóa.
Thứ ba, thường xuyên kiểm tra, giám sát cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức trong việc gương mẫu chấp hành các quy định về “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang”. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật về an ninh trật tự, an toàn giao thông, bài trừ mê tín dị đoan, những hủ tục lạc hậu khi thực hiện việc cưới, việc tang.
Thứ tư, kịp thời biểu dương những cá nhân, tập thể thực hiện tốt, đồng thời phê phán những biểu hiện tiêu cực, những hành vi vi phạm quy định về thực hiện “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang” gắn với bình xét và công nhận danh hiệu “Gia đình văn hóa”.
Thứ năm, Ban Công tác Mặt trận khu dân cư và các tổ chức thành viên trong thôn tăng cường tuyên truyền, vận động đoàn viên, hội viên và Nhân dân tích cực thực hiện các quy định của Đảng và Nhà nước, của tỉnh, của huyện về nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang; chú trọng công tác giám sát và phản biện xã hội; phát huy vai trò người đứng đầu cấp ủy, trưởng thôn, hội chủ làng, trưởng tộc, người có uy tín trong cộng đồng dân cư, dòng họ...; lồng ghép nội dung mô hình thực hiện “Nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang” vào các cuộc vận động, các phong trào thi đua của địa phương, quê hương, đất nước.
Hy vọng rằng, với sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp trên địa bàn huyện, sự vào cuộc đồng bộ của hệ thống MTTQ và các thành viên, sự đồng lòng, ủng hộ của Nhân dân, mô hình sẽ thành công và lan tỏa trong cộng đồng, góp phần xây dựng quê hương ngày càng phát triển, văn minh và hiện đại.
Trần Thế Nam
Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện Triệu Phong
Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện Triệu Phong