Bước đầu xác định nguyên nhân cá chết trên vùng biển Triệu Phong, Gio Linh

Cá chết trôi dạt vào bờ, người dân lo lắng

Những ngày qua, người dân trên địa bàn hai huyện Triệu Phong và Gio Linh luôn quan tâm trước thông tin cá biển chết hàng loạt, trôi dạt vào bờ. Tuy đến nay, tình trạng cá chết trôi nổi trên biển không phát sinh thêm, số cá trôi dạt vào bờ đã được thu dọn hoặc tự phân huỷ, nhưng nỗi lo âu của người dân vẫn còn.
 

Qua quan sát thực tế và thông tin mà phóng viên Báo Quảng Trị nhận được, hiện tượng cá chết hàng loạt, trôi dạt trên vùng biển từ xã Triệu An đến xã Triệu Vân, huyện Triệu Phong bắt đầu diễn ra vào ngày 30/3/2018. Theo lời kể của các ngư dân trú tại xã Triệu An, khoảng 8 giờ sáng ngày 30/3/2018, khi điều khiển thuyền thúng máy đến vùng biển thường thả lưới, người dân phát hiện nhiều loại cá như lẹp, mòi, trích... nổi lềnh bềnh trên mặt nước. Hầu hết cá vẫn còn sống, di chuyển rất chậm. Một thời gian sau, cá bị chết và trôi dạt vào bờ. Cũng trong ngày 30/3/2018, người dân xã Triệu Vân phát hiện một số cá chết, trôi dạt vào bờ và báo cáo với cán bộ UBND xã. “Sau khi nhận được thông tin, chúng tôi đã báo cáo với cấp trên, ngành liên quan và lực lượng chức năng để điều tra, tìm hiểu nguyên nhân. Lãnh đạo xã cũng khuyến cáo người dân không nên vớt, nhặt số cá chết về ăn. Đến nay, tình trạng cá chết, trôi dạt vào bờ biển trên địa bàn không còn”, ông Trần Bình Huỳnh, Chủ tịch UBND xã Triệu Vân cho biết.

Không chỉ ở vùng biển kéo dài từ xã Triệu An đến xã Triệu Vân, tình trạng cá chết trôi nổi và dạt vào bờ còn xuất hiện tại vùng biển xã Gio Hải, huyện Gio Linh. Lúc 20 giờ ngày 31/3/2018, người dân xã Gio Hải phát hiện dọc bờ biển từ thôn 5 đến thôn Diêm Hà có nhiều cá chết. Theo phản ánh của ngư dân, số cá mòi, lẹp chết rải rác, trôi dạt vào bờ khoảng 20 - 25 kg. Người dân địa phương đã nhanh chóng báo cáo sự việc với lãnh đạo xã và Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Cửa Việt.

Tình trạng cá biển chết hàng loạt làm người dân rất lo lắng. Đặc biệt, nỗi lo càng nhân lên khi người dân vùng biển của tỉnh vừa trải qua sự cố môi trường biển và đang dần ổn định cuộc sống. Một người dân địa phương chia sẻ: “Chúng tôi rất mong các cấp, ngành, đơn vị chức năng sớm vào cuộc để người dân yên tâm vươn khơi, bám biển. Có làm rõ nguyên nhân cá chết thì việc đánh bắt, chế biến, kinh doanh của người dân mới thuận lợi hơn”.

Đi tìm nguyên nhân cá chết

Trước phản ánh của người dân, phóng viên Báo Quảng Trị đã đến những nơi xảy ra tình trạng cá chết để tìm hiểu sự việc. Anh Lê Văn Lợi (sinh năm 1975), trú tại thôn Hà Tây, xã Triệu An, Triệu Phong, một trong những người đầu tiên phát hiện cá chết, cho biết: “Lúc đó, tôi cùng khoảng 15 ngư dân trong thôn đang đánh bắt trên biển. Lúc đầu phát hiện cá chết cũng có lo lắng nhưng khi quan sát kỹ, chúng tôi thấy trước đây, cá chết do sự cố môi trường biển bốc mùi rất khó chịu khi trôi nổi trên biển và dạt vào bờ. Lần này thì khác, số cá chúng tôi phát hiện vẫn đang sống, chỉ là rất yếu, sau một thời gian mới chết. Làm nghề đánh bắt cá gần 20 năm nên tôi biết số cá này đã bị ai đó đánh chất nổ. Thường thì sau khi bị đánh bằng chất nổ, một số cá chết ngay, một số cá di chuyển rất chậm nên các đối tượng dễ dàng vây lưới, thu vớt. Năm nào cũng vậy, cứ đến thời điểm này, các đối tượng xấu lại dùng thuốc nổ để khai thác cá theo kiểu tận diệt. Thực tế này khiến ngư dân chúng tôi hết sức bức xúc”. Anh Lợi cũng bày tỏ mong muốn các cấp, ngành, đơn vị liên quan sớm phát hiện, xử lý các đối tượng sử dụng chất nổ trong đánh bắt thuỷ, hải sản.

Làm việc với Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Cửa Việt, lãnh đạo đồn xác nhận có tình trạng cá chết trôi nổi, dạt ở vùng biển xã Gio Hải và từ xã Triệu An đến xã Triệu Vân. Cán bộ, chiến sĩ của đồn đã phối hợp với chính quyền xã Gio Hải sớm xác minh sự việc. Được biết, ngày 30/3/2018, ông Hồ Văn Lạng, trú tại thôn 4, xã Gio Hải trúng một mẻ cá lớn, khoảng 8 tấn cá lẹp và cá mòi ở khu vực bãi ngang thị trấn Cửa Việt, cách bờ khoảng 2 hải lý về phía đông. Trong quá trình đánh bắt, thu gom không hết nên số cá chết trôi nổi, dạt vào bờ biển như ngư dân phản ánh vào tối ngày 31/3/2018. Bước đầu, đơn vị xác định đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến cá chết và trôi dạt vào bờ biển Gio Hải. Mới đây, Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Cửa Việt cũng đã phối hợp với các lực lượng chức năng tiến hành tuần tra trên vùng biển của huyện Gio Linh nhằm kiểm tra, kiểm soát an ninh trật tự và kiểm tra, bắt giữ tàu giã cào, dùng thuốc nổ đánh bắt thuỷ hải sản trên biển, đồng thời tiếp tục xác định nguyên nhân cá chết. Trung tá Nguyễn Công Trình, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Cửa Việt cho biết: “Hiện nay, trên địa bàn xuất hiện nhiều ý kiến trái chiều, suy đoán về nguyên nhân cá chết trôi dạt vào bờ. Đơn vị đã cử cán bộ xuống địa phương tuyên truyền, vận động, ổn định tình hình nhân dân. Chúng tôi đề nghị lãnh đạo các huyện chỉ đạo chính quyền địa phương, các đơn vị của xã, thị trấn ven biển tích cực phối hợp với đồn tuyên truyền, vận động, định hướng dư luận, động viên người dân yên tâm vươn khơi, bám biển”.

Sở Nông nghiệp và PTNT Quảng Trị cũng vừa có báo cáo nhanh về tình hình cá chết trên vùng biển của tỉnh gửi đến các đơn vị, địa phương. Theo đó, cá chết có thể do hai nguyên nhân chủ yếu. Thứ nhất, thời gian qua, một số ngư dân khai thác nghề lưới rùng gần bờ với sản lượng lớn, dưới sức ép của cá và nước nên lưới bị rách; đồng thời, một số cá bị sức ép nên chết trôi dạt ven bờ. Thứ hai, một số tàu cá tỉnh Thanh Hoá, Nghệ An khai thác nghề lưới chụp gần bờ, có sử dụng chất nổ để khai thác thuỷ sản. Trong quá trình khai thác, khâu thu lưới và vớt cá chưa hết nên số cá còn sót lại trên biển, trôi dạt vào bờ. Trước tình hình đó, lãnh đạo Sở Nông nghiệp và PTNT chỉ đạo Chi cục Quản lý chất lượng nông lâm và thuỷ sản cử cán bộ tiến hành lấy mẫu cá chết dạt vào bờ để gửi đi xét nghiệm, kiểm tra các chỉ tiêu về an toàn thực phẩm; chỉ đạo Chi cục Thuỷ sản kiểm tra, thanh tra, xử lý các tàu khai thác không đúng vùng, đúng tuyến và sử dụng các nghề cấm để khai thác thuỷ sản.