Lối mở để cây lạc và đậu xanh ở Triệu Nguyên phát triển bền vững

Là 2 cây trồng chủ lực của xã Triệu Nguyên, từ lâu cây lạc và đậu xanh đem lại nguồn thu nhập khá cho gần 90% số hộ dân tại địa phương. Ông Trần Văn Thắng, ở thôn Xuân Lâm, một trong những hộ có diện tích trồng lạc và đậu xanh lớn của xã cho biết: “Nếu thời tiết thuận lợi, đậu xanh là cây trồng ngắn ngày đem lại nguồn thu nhập khá cao cho gia đình tôi. Với diện tích gần 1 ha, mỗi vụ sau khi trừ chi phí tôi thu lãi trên 20 triệu đồng. Cũng trên diện tích đó, trong vụ đông xuân tôi gieo lạc cũng đem lại nguồn thu khoảng 30 triệu đồng sau khi trừ chi phí. Tuy nhiên, cái khó nhất của nông dân ở đây chính là thị trường tiêu thụ, dựa hoàn toàn vào thương lái. Mặc dù chất lượng cây đậu xanh và lạc của Triệu Nguyên rất tốt, nhưng khi đưa ra thị trường do không có thương hiệu nên chưa được nhiều người biết đến, dễ lẫn với sản phẩm của địa phương khác, dẫn đến tình trạng tư thương ép giá”.

Toàn xã Triệu Nguyên hiện có 96 ha lạc vụ đông xuân và khoảng 90 ha đậu xanh vụ hè thu. Để hỗ trợ người dân phát triển sản xuất, thời gian qua, xã Triệu Nguyên đã quan tâm hỗ trợ, chuyển giao KHKT, cung cấp giống mới. Đối với cây đậu xanh, với sự hỗ trợ của chính quyền địa phương, giống đậu ĐX 208 đã được đưa vào sản xuất dần thay thế các giống truyền thống. Ưu điểm vượt trội của giống đậu xanh ĐX 208 là khả năng thích ứng cao, kháng bệnh vàng lá, đốm lá. Cây cao khoảng 60-70 cm, ra hoa tập trung, hạt to, trái dài, hạt xanh mỡ, hình bầu dục, ruột vàng, thơm, bở. Với những ưu điểm đó, đậu xanh ĐX 208 bán ra thị trường có giá cao hơn giống đậu truyền thống từ 1-2 ngàn đồng/kg, đem lại thu nhập khá cao cho người dân. Về cây lạc, bên cạnh việc tập huấn, chuyển giao tiến bộ KHKT, đưa giống mới L14 vào sản xuất dần thay thế các giống truyền thống, chính quyền địa phương còn phối hợp với các chương trình, dự án thực hiện trồng thử nghiệm lạc phủ bạt nilon, bước đầu đem lại hiệu quả kinh tế khá cao, năng suất đạt cao hơn phương pháp trồng truyền thống.

Mặc dù cây lạc và đậu xanh đem lại nguồn thu nhập khá cho người dân xã Triệu Nguyên nhưng chất lượng sản phẩm chưa đồng đều và ổn định qua các năm, thị trường tiêu thụ chưa rộng, giá bán khó cạnh tranh. Do vậy, để phát huy tiềm năng phát triển kinh tế từ lạc và đậu xanh, song song với việc xây dựng mô hình thâm canh, áp dụng các tiến bộ kỹ thuật trong sản xuất, canh tác và hình thành vùng chuyên canh sản xuất hàng hoá thì việc tạo dựng thương hiệu, tích cực quảng bá và thiết lập thị trường tiêu thụ ổn định là rất cần thiết. Việc xây dựng, quản lý và phát triển nhãn hiệu tập thể cho lạc và đậu xanh Triệu Nguyên có ý nghĩa thiết thực, góp phần khẳng định được thương hiệu, đồng thời giúp sản phẩm của địa phương không bị lẫn với sản phẩm của các địa phương khác. Đồng thời đây cũng là cách để đưa lạc và đậu xanh Triệu Nguyên đến được với nhiều người tiêu dùng hơn. Đây là cơ sở để người dân có thể mở rộng quy mô trồng theo phương thức sản xuất hàng hóa nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế gia đình trong thời gian tới. Đồng thời tạo hướng phát triển bền vững, từng bước thay đổi hợp lý cơ cấu cây trồng, tạo việc làm tại chỗ cho người dân, góp phần xóa đói giảm nghèo và đóng góp thiết thực vào sự phát triển kinh tế- xã hội của địa phương.

Khi đã xây dựng được thương hiệu, người trồng lạc, đậu xanh sẽ áp dụng các biện pháp khoa học kỹ thuật trong sản xuất để giữ vững chất lượng của sản phẩm, không lạm dụng các loại phân bón và thuốc bảo vệ thực vật nhằm phát huy lợi thế cạnh tranh là sản phẩm sạch, vì sức khỏe người tiêu dùng. Để giải quyết vấn đề này, UBND xã Triệu Nguyên đã làm việc với Phòng Kinh tế- Hạ tầng huyện Đakrông để thống nhất các nội dung triển khai xây dựng đăng ký bảo hộ nhãn hiệu tập thể cho sản phẩm lạc và đậu xanh. Ông Lê Thế Kỷ cho biết thêm, trên cơ sở tiềm năng đất đai sẵn có của địa phương cũng như hiệu quả kinh tế của cây lạc và đậu xanh đem lại, xã Triệu Nguyên mong muốn xây dựng thương hiệu để sản phẩm có chỗ đứng trên thị trường, qua đó tiếp tục nâng cao thu nhập cho người dân. Thời gian tới, chính quyền địa phương sẽ thực hiện các thủ tục để xây dựng thương hiệu cho đậu xanh và lạc. Hy vọng sau khi xây dựng được thương hiệu, giá cả sản phẩm sẽ được cải thiện, lạc và đậu xanh Triệu Nguyên sẽ được người tiêu dùng trong nước biết đến, đảm bảo thu nhập cho người dân. Bên cạnh đó, địa phương sẽ phối hợp với các doanh nghiệp để kết nối đầu ra cho sản phẩm, hợp đồng với các doanh nghiệp về quy trình sản xuất, giống, phân bón... nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho quá trình sản xuất của nông dân. Hiện nay xã cũng đang quy hoạch đất để người dân sản xuất liền vùng, liền thửa, gieo cùng loại giống, thực hiện đúng một quy trình sản xuất, từng bước xây dựng tổ hợp tác để mọi người có sự hỗ trợ trong sản xuất.

Với sự quan tâm của chính quyền địa phương, sự hỗ trợ của cấp trên và nỗ lực của người dân, hy vọng sản phẩm đậu xanh và lạc Triệu Nguyên sẽ sớm được người tiêu dùng trong nước biết đến, trở thành mặt hàng nông sản có giá trị kinh tế ngày càng cao. Đăng ký bảo hộ nhãn hiệu tập thể, từng bước xây dựng thương hiệu sản phẩm thực sự là lối mở cho sự phát triển bền vững của cây lạc và đậu xanh tại Triệu Nguyên.