Chuyển đổi số mở lối du lịch vùng cao

Trong nhiều năm, miền Tây Quảng Trị luôn được nhắc đến như vùng đất giàu bản sắc văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số Bru-Vân Kiều, Pa Kô, các cánh rừng nguyên sinh, thác nước và đồi cà phê bạt ngàn. Thế nhưng, khoảng cách địa lý, hạ tầng còn hạn chế và công tác quảng bá thiếu đồng bộ khiến nhiều điểm đến vẫn còn "ngủ yên".

Chuyển đổi số (CĐS) đang tạo ra một cơ hội mới. Chính những người trẻ địa phương đã trở thành các “đại sứ số” kể câu chuyện về quê hương bằng hình ảnh, video và bản đồ trực tuyến. Từ đó, du lịch cộng đồng vùng cao từng bước đến gần hơn với bạn bè trong nước và quốc tế.

Quảng bá nét đẹp bản làng lên không gian số

Với nhiều du khách, chuyến đi đến Khe Sanh không còn bắt đầu từ tấm bản đồ giấy, mà từ những lượt tìm kiếm trên facebook, tiktok hay google. Chỉ cần gõ những từ khóa, như: Cheng Farm, săn mây Khe Sanh, cà phê Khe Sanh…, hàng nghìn hình ảnh và video về vùng đất phía Tây Quảng Trị hiện ra, khơi gợi mong muốn được một lần trải nghiệm.

Ít ai biết, phía sau những nội dung ấy là tâm huyết của vợ chồng anh Lê Thanh Lương và chị Lương Thị Mỹ Lệ. Trở về quê hương lập nghiệp, anh chị không chỉ xây dựng Cheng Farm thành điểm nghỉ dưỡng giữa bản Cheng, xã Tân Lập, mà còn chủ động ứng dụng mạng xã hội để kể những câu chuyện về thiên nhiên, văn hóa và đặc sản Khe Sanh đến với du khách.

Chị Lương Thị Mỹ Lệ, chủ Cheng Farm chia sẻ: “Ngày nào chúng tôi cũng chia sẻ những khoảnh khắc rất đời thường lên facebook, tiktok như biển mây buổi sáng, cách pha cà phê Khe Sanh hay bữa cơm với nguyên liệu bản địa. Điều vui nhất là nhiều du khách nhắn tin nói họ biết đến Cheng Farm từ mạng xã hội rồi quyết định lên khám phá, trải nghiệm Khe Sanh. Nhờ vậy, không chỉ Farm mà cả cà phê, ẩm thực và hình ảnh quê hương Quảng Trị cũng được nhiều người biết đến”.

Từ những kết nối trên không gian số, mỗi du khách đến Cheng Farm lại tiếp tục trở thành một “đại sứ” lan tỏa vẻ đẹp của Khe Sanh bằng những bức ảnh, đoạn phim và trải nghiệm của chính mình. Đó cũng là cách CĐS đang mở thêm cánh cửa cho du lịch cộng đồng vùng núi phát triển bền vững.

Không chỉ quảng bá một điểm đến, CĐS đang giúp kết nối những giá trị bản địa của Khe Sanh, từ đặc sản cà phê, ẩm thực vùng cao đến con người và văn hóa, đưa hình ảnh miền Tây Quảng Trị đến gần hơn với bạn bè trong và ngoài nước.

Gia đình anh Hồ Văn Thủy cùng với 3 hộ gia đình khác ở bản Tà Ry đã sửa ngôi nhà sàn để đón khách lưu trú. Từ chỗ chỉ sống bằng nương rẫy, thì nay gia đình anh đã sử dụng những sản phẩm chăn nuôi, rau rừng, cơm lam hay gà bản để chế biến những món ăn phục vụ du khách khi trải nghiệm ở địa phương.

Không chỉ ở Tà Ry, nhiều bạn trẻ ở Khe Sanh cũng đang tận dụng mạng xã hội để quảng bá bản sắc văn hóa dân tộc. Chị Lê Thị Chưng Nhi, người con của đồng bào Pa Kô, lựa chọn giới thiệu trang phục truyền thống trên facebook và tiktok. Những bộ váy áo nhiều màu sắc, được thiết kế từ chất liệu và hoa văn bản địa, đã trở thành sản phẩm trải nghiệm được nhiều du khách yêu thích khi đến Khe Sanh.

Theo chị Nhi, hiện nay thông qua facebook, việc kết nối, giới thiệu sản phẩm địa phương rất thuận lợi và hiệu quả, nhờ vậy nhiều du khách trong nước và quốc tế đến với vùng cao của Quảng Trị. 

Trong khi đó, tại thác Chênh Vênh, chị Hồ Thị Thiết, chủ Đoong Bui Homestay, gương mặt trẻ tiêu biểu tỉnh Quảng Trị năm 2026 đang tạo nên một mô hình du lịch cộng đồng gắn với CĐS. Thông qua trang facebook “Nhện”, Thiết liên tục chia sẻ những video về thác nước, ẩm thực Vân Kiều, trải nghiệm mặc trang phục truyền thống và cuộc sống bình dị của bản làng. Chính những nội dung chân thực ấy đã đưa Chênh Vênh trở thành điểm đến được nhiều bạn trẻ trong và ngoài nước lựa chọn khi khám phá Quảng Trị. 

Mở lối du lịch bằng công nghệ

Chỉ với vài thao tác trên điện thoại thông minh, du khách có thể tìm thấy hành trình khám phá Khe Sanh, Đakrông trên Google Maps; biết nơi có homestay, farm trải nghiệm, quán cà phê giữa đồi hay những địa chỉ thưởng thức ẩm thực bản địa. Đằng sau sự thuận tiện ấy là quá trình số hóa bền bỉ của những người trẻ yêu quê hương.

Kết nối du khách đến với bản Tà Ry, xã Khe Sanh - Ảnh: M.H

Là người sáng lập Hợp tác xã du lịch nông nghiệp Việt Nam-Khe Sanh, anh Trần Thái Thiên cùng các cộng sự đã xây dựng bản đồ số du lịch miền Tây Quảng Trị. Hàng chục điểm đến, di tích lịch sử, nông trại, sản phẩm OCOP và các trải nghiệm văn hóa của đồng bào Vân Kiều, Pa Kô được tích hợp trên nền tảng trực tuyến, giúp du khách dễ dàng tìm kiếm thông tin và thiết kế hành trình.

Thực tế cho thấy, CĐS đang rút ngắn khoảng cách giữa vùng cao Quảng Trị với thị trường du lịch. Một video chỉ vài chục giây có thể tiếp cận hàng chục nghìn lượt xem; một vị trí được gắn trên Google Maps có thể giúp du khách tự tìm đến bản làng mà trước đây rất ít người biết.

Tuy nhiên, công nghệ mới chỉ là cánh cửa mở đầu. Phần lớn các mô hình du lịch cộng đồng ở miền Tây Quảng Trị vẫn đối mặt với nhiều khó khăn về hạ tầng giao thông, điện, nước, internet ở một số khu vực; thiếu homestay đạt tiêu chuẩn, thiếu không gian trải nghiệm, nguồn vốn cải tạo nhà ở và kỹ năng làm du lịch chuyên nghiệp.

Bà Trần Thị Thương, Phó Chủ tịch UBND xã Khe Sanh cho biết: “Để CĐS thực sự phát huy hiệu quả, cần có sự hỗ trợ đồng bộ từ chính quyền và các chương trình phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đó là đầu tư hạ tầng du lịch, nâng cao chất lượng internet, đào tạo kỹ năng số, hỗ trợ vốn cho các mô hình khởi nghiệp và xây dựng một nền tảng quảng bá chung cho du lịch miền Tây Quảng Trị gắn với bảo tồn văn hóa. Khi những người trẻ biết kể câu chuyện quê hương bằng ngôn ngữ của thời đại số, điều họ cần không chỉ là sự ghi nhận mà còn là những điều kiện để biến ý tưởng thành sinh kế bền vững”.

CĐS không thay thế bản sắc truyền thống mà đang trở thành chiếc cầu nối để văn hóa, con người và vẻ đẹp của vùng cao Quảng Trị vươn xa, mở lối cho một hướng phát triển du lịch bền vững ngay từ chính cộng đồng địa phương.