Đổi mới phương thức hoạt động Mặt trận các cấp trong tỉnh phù hợp với mô hình tổ chức, đáp ứng yêu cầu vận động Nhân dân trong tình hình mới

ĐÀO MẠNH HÙNG
UVBTV Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh

Trên cơ sở đổi mới mạnh mẽ về nội dung, phương thức hoạt động; Mặt trận Tổ quốc Việt Nam ngày càng hướng mạnh về cơ sở, theo phương châm gần dân, sát dân, trọng dân, lắng nghe ý kiến, kiến nghị của các tầng lớp Nhân dân để kịp thời phản ánh với Đảng, Nhà nước. Chủ động thực hiện đầy đủ, có trách nhiệm quyền, nhiệm vụ của mình trong tình hình mới. Đặc biệt, trong hành trình hướng tới mục tiêu trở thành nước công nghiệp hiện đại vào năm 2030 và hiện thực hóa khát vọng về một “kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”, vai trò của Mặt trận Tổ quốc càng trở nên then chốt. Yêu cầu đổi mới không chỉ là xu thế mà đã trở thành mệnh lệnh từ thực tiễn khi tỉnh Quảng Trị mới thực hiện sáp nhập đơn vị hành chính từ 2 tỉnh Quảng Bình (cũ) và tỉnh Quảng Trị (cũ), đồng thời vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Để đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới, MTTQ Việt Nam tỉnh xác định phải quyết liệt đổi mới nội dung, phương thức hoạt động; Mặt trận các cấp chú trọng tuyên truyền, quán triệt, thực hiện bốn đột phá: Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết 59-NQ/TW ngày 24/1/2025 của Bộ Chính trị về "Hội nhập quốc tế trong tình hình mới"; Nghị quyết số 66-NQ/TW về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân.
Trong đó, Mặt trận các cấp xác định Nghị quyết 57 NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là công cụ hữu hiệu đem lại hiệu quả cao trong công tác, hoạt động của Mặt trận.
Nhằm cụ thể hoá Nghị quyết 57 NQ/TW, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh đã ban hành Kế hoạch thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW trong hệ thống Mặt trận các cấp và các tổ chức chính trị - xã hội tỉnh Quảng Trị; Kế hoạch triển khai phong trào “Bình dân học vụ số”; Kế hoạch tuyên truyền về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong hệ thống Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp tỉnh Quảng Trị; Xây dựng Đề án chuyển đổi số trong hệ thống MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị xã hội tỉnh giai đoạn 2025 - 2030 (được lựa chọn là một trong hai khâu đột phá của MTTQ Việt Nam tỉnh trình Đại hội đại biểu MTTQ Việt Nam tỉnh Quảng Trị lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030); Hoàn thiện đề cương đăng ký đề tài khoa học cấp tỉnh “Nghiên cứu một số giải pháp ứng dụng công nghệ số và AI trong chuyển đổi số vào hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị xã hội tỉnh Quảng Trị” đề tài nếu được Hội đồng khoa học cấp tỉnh thông qua sẽ là bước đột phá trong công tác Chuyển đổi số của MTTQ Việt Nam tỉnh.

Để có công cụ tham mưu thực hiện hiệu quả Nghị quyết 57 NQ/TW, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh đã thành lập Ban Chỉ đạo và Tổ giúp việc về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của cơ quan Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh với mục tiêu đặt ra là nâng cao toàn diện chất lượng quản lý, điều hành và tham mưu; hoàn thành xây dựng bộ dữ liệu quản lý; xây dựng nền tảng đánh giá KPI; thực hiện phòng họp không giấy tờ; rà soát hạ tầng mạng, hệ thống máy tính nâng cấp, mua sắm mới phục vụ công tác chuyển đổi số tại cơ quan, đơn vị; tập trung triển khai có hiệu quả các hệ thống phần mềm do Đảng, nhà nước và Mặt trận các cấp cung cấp. Tích cực đào tạo, bồi dưỡng các kỹ năng công nghệ thông tin, sử dụng máy tính, ứng dụng công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo (AI) cho cán bộ công chức hướng đến 100% cán bộ công chức cơ quan đạt chuẩn khung kiến thức, kỹ năng số cơ bản và hướng dẫn đánh giá, xác nhận hoàn thành mức độ phổ cập kỹ năng số theo Quyết định số 757/QĐ-BKHCN, ngày 29/4/2025 của Bộ Khoa học và Công nghệ…
Đặc biệt, nhằm thực hiện hiệu quả công tác tuyên truyền trong thời đại số; Mặt trận các cấp đã phát huy thế mạnh hệ thống truyền thông trên mạng xã hội như Trang thông tin điện tử, Fanpage, zalo Official... với nhiều hình thức: tuyên truyền trực tuyến; sử dụng, thiết kế các ấn phẩm truyền thông hiện đại (infographic, motiongraphic, clip ngắn; thiết kế avatar, ảnh bìa hướng tới Đại hội Đảng và Đại hội Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp nhiệm kỳ 2025 - 2030, các ngày lễ, kỷ niệm của đất nước, địa phương) thu hút sự quan tâm của độc giả, nhất là trong hệ thống Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp trong tỉnh.
Việc sáp nhập đơn vị hành chính, thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp và hợp nhất Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp từ ngày 01/7/2025 đã mang lại những kết quả bước đầu rất khả quan trong công tác chuyển đổi số. Việc xây dựng kho dữ liệu dùng chung thông qua hệ thống Mặt trận số (https://app.mattranso.vn), Ủy ban MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội cấp tỉnh; 78/78 xã, phường, đặc khu; 1.923 khu dân cư hoàn thành. Từ đó, mối quan hệ phối hợp trở nên nhịp nhàng, thông suốt hơn, giúp thông tin từ tỉnh đến tận xã, phường, đặc khu được xử lý kịp thời. Các Ban Thanh tra nhân dân, Giám sát đầu tư của cộng đồng hoạt động thực chất hơn, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân ngay từ cơ sở. Các cuộc vận động lớn của Mặt trận như “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh”; công tác vận động xây dựng Quỹ “Vì người nghèo", "Quỹ Cứu trợ” và công tác an sinh xã hội đã được hệ thống Mặt trận và các tổ chức chính trị xã hội, các tổ chức nhân đạo, từ thiện, các cấp ngành, các cơ sở tôn giáo, cán bộ, đảng viên, nhất là quần chúng Nhân dân nhiệt tình hưởng ứng. Bên cạnh đó, “Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc” hàng năm được tổ chức các khu dân cư; có 1.905 khu dân cư tổ chức “Bữa cơm Đại đoàn kết” đã khơi dậy mạnh mẽ các giá trị truyền thống, tập hợp các tầng lớp Nhân dân, xây dựng, củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân.
Tuy nhiên, từ thực tiễn cho thấy vẫn còn những “nút thắt” cần tháo gỡ như: Sau khi thực hiện sáp nhập chính quyền địa phương 2 cấp và hợp nhất các tổ chức trong hệ thống chính trị, hoạt động của Ủy ban MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội ở một số địa phương chưa theo kịp tình hình mới; Một bộ phận cán bộ Mặt trận cơ sở, đặc biệt là ở địa bàn mới sáp nhập, chưa được đào tạo, bồi dưỡng kịp thời theo yêu cầu mới; năng lực vận động quần chúng và khả năng ứng dụng công nghệ số chưa đồng đều. Việc đẩy mạnh tuyên truyền trên các nền tảng mạng xã hội tuy đã đạt được hiệu quả ban đầu, song chưa có nhiều hoạt động đồng bộ kết nối, lan tỏa của các tổ chức thành viên của Mặt trận…
Bước vào kỷ nguyên mới, để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới, MTTQ các cấp cần tập trung triển khai một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm sau:
Một là, đẩy mạnh tuyên truyền, quán triệt và triển khai thực hiện 4 nghị quyết trụ cột Nghị quyết 57 của Bộ Chính Trị, xây dựng một “Mặt trận số” với những chỉ tiêu định lượng cụ thể: Hình thành hệ sinh thái số trên cả 3 trụ cột: Vận động - Giám sát - Phản biện. 100% đơn vị Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội ứng dụng CNTT và thực hiện họp không giấy tờ. Triển khai ChatbotAI hỗ trợ nghiệp vụ và hệ thống tiếp nhận phản ánh kiến nghị trực tuyến tại địa chỉ pakn.mattranso.vn.
Hai là, tiếp tục triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số”; cần đa dạng cả hình thức và nội dung trên các phương tiện thông tin đại chúng, nền tảng số và mạng xã hội; huy động sự tham gia của người có uy tín và các lực lượng đoàn thể để lan toả phong trào đến từng hộ gia đình. Triển khai thực hiện tốt Đề án “Chuyển đổi số trong hệ thống MTTQ Việt Nam gắn với đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của MTTQ Việt Nam”. Vận động Nhân dân sử dụng có hiệu quả các phương tiện truyền thông hiện đại trong tuyên truyền, giáo dục, kết nối để kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, phản ánh kịp thời ý kiến đóng góp của Nhân dân; thi đua thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong thời kỳ mới.
Ba là, tiếp tục phát huy hiệu quả hệ thống truyền thông của Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp trong công tác tuyên truyền. Thường xuyên đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam theo hướng thiết thực, sâu sát với dân, đồng hành cùng dân, “khi dân cần Mặt trận có, khi dân khó Mặt trận sẵn sàng tham gia”. Phương thức vận động, tập hợp của tổ chức Mặt trận Tổ quốc phải đa dạng, phong phú về loại hình, sinh động về nội dung, trở thành diễn đàn quần chúng, nơi các tầng lớp Nhân dân thuộc các giới, giai cấp, các dân tộc, tôn giáo... gặp gỡ, trao đổi thông tin, bày tỏ chính kiến, tâm tư, nguyện vọng, đối thoại dân chủ, cởi mở.
Bốn là, nâng cao chất lượng công tác giám sát và phản biện xã hội; chủ động tham gia xây dựng Đảng, chính quyền và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh. Chủ động đề xuất và phối hợp giải quyết kịp thời các vấn đề phức tạp phát sinh từ cơ sở; tăng cường đối thoại xã hội, duy trì hiệu quả “Tháng nghe dân nói”; đẩy mạnh tiếp nhận phản ánh, kiến nghị của Nhân dân 24/7 thông qua Cổng Mặt trận số. Chú trọng tăng cường tiếp xúc, đối thoại, lắng nghe, nắm chắc tình hình Nhân dân; lấy khu dân cư làm trung tâm của mọi hoạt động. Đồng thời, triển khai khâu đột phá “Nâng cao sự đồng thuận về chính trị và tinh thần trong Nhân dân; gắn với xây dựng khu dân cư đoàn kết, dân chủ, ấm no, an toàn, hạnh phúc”; ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong giám sát và phản biện xã hội.
Năm là, xây dựng đội ngũ cán bộ Mặt trận Tổ quốc Việt Nam có tâm huyết, trách nhiệm, hết lòng, hết sức phục vụ Nhân dân, vì cuộc sống ấm no, hạnh phúc của Nhân dân, thật sự gần dân, sát dân, lắng nghe ý kiến của Nhân dân, yêu dân, là tấm gương sáng để dân mến, dân thương, dân tôn trọng, dân tin cậy, dân chia sẻ. Đội ngũ cán bộ Mặt trận phải thực sự là lực lượng nòng cốt ở cơ sở, xây dựng hình ảnh người cán bộ Mặt trận trong kỷ nguyên số có bản lĩnh, phẩm chất, năng lực và uy tín; chủ động thích ứng, bắt nhịp kịp thời với chuyển động của thời đại, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ ngày càng cao trong giai đoạn mới. Không hình thức - không né tránh - không đùn đẩy - không làm sai chức năng”. Bên cạnh đó, việc ứng dụng công nghệ -thông tin trong công tác mặt trận cũng cần gắn với nâng cao trình độ, kỹ năng sử dụng công cụ số cho đội ngũ cán bộ các cấp, bảo đảm thích ứng linh hoạt với yêu cầu hoạt động trong bối cảnh chuyển đổi số và dân chủ hóa đời sống xã hội hiện nay.
Việc đổi mới này không đơn thuần là thay đổi cách làm, mà là một cuộc cách mạng về tư duy để Mặt trận thực sự là nhịp cầu vững chắc giữa Đảng và Nhân dân. Tin tưởng rằng, với quyết tâm đổi mới phương thức hoạt động trong toàn hệ thống Mặt trận chất lượng, hiệu quả công tác Mặt trận sẽ được nâng cao; tạo đà cho Mặt trận các cấp và các tổ chức thành viên trong tỉnh chung lo vận mệnh của đất nước, bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc./.